Τρανς-λιπαρά: Αυστηρά όρια από την νέα Ευρωπαϊκή νομοθεσία και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας

0
96

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον νέο Κανονισμό, η περιεκτικότητα σε trans-λιπαρά (εκτός των trans-λιπαρών που αποτελούν φυσικά συστατικά του λίπους ζωικής προέλευσης) σε τρόφιμα που προορίζονται για τον τελικό καταναλωτή και σε τρόφιμα που προορίζονται για προμήθεια εμπόρων λιανικής, δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 2 γραμμάρια ανά 100 γραμμάρια λίπους. Η συμμόρφωση των επιχειρήσεων τροφίμων ως προς τα trans-λιπαρά πρέπει να έχει ολοκληρωθεί μέχρι την 1η Απριλίου 2021. 

Του Φάνη Κυριόπουλου – με πληροφορίες από ΕΦΕΤ και Π.Ο.Υ

Τα trans-λιπαρά είναι ένα είδος ακόρεστων λιπαρών οξέων. Στη φύση, υπάρχουν trans-λιπαρά σε μικρές ποσότητες στο λίπος του γάλακτος και του κρέατος που προέρχονται από μηρυκαστικά ζώα (3% – 8% επί του ολικού λίπους), αλλά ο αντίκτυπός τους στη δημόσια υγεία είναι σχετικά μικρός. Αντίθετα, τα έλαια που έχουν υδρογονωθεί μερικώς, για καθαρά τεχνολογικούς σκοπούς, μπορεί να περιέχουν trans-λιπαρά («βιομηχανικώς παραγόμενα» trans-λιπαρά) σε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες.

Το θέμα των τρανς-λιπαρών δεν είναι καινούργιο στη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Οι επιζήμιες επιδράσεις των βιομηχανικώς παραγόμενων τρανς -λιπαρών οξέων στο καρδιαγγειακό σύστημα, πλέον, είναι πέρα από οποιαδήποτε αμφισβήτηση. Τα trans-λιπαρά αυξάνουν στον ορό του αίματος τα επίπεδα της «κακής» χοληστερόλης (LDL cholesterol), ενώ μειώνουν τα επίπεδα της «καλής» χοληστερόλης (HDL cholesterol).

Μάλιστα, ο κίνδυνος καρδιαγγειακών νοσημάτων ανά γραμμάριο πρόσληψης trans-λιπαρών οξέων, είναι τέσσερις με πέντε φορές υψηλότερος συγκριτικά με την ίδια ποσότητα κορεσμένων λιπαρών. Παράλληλα, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ), η υψηλή διαιτητική πρόσληψη trans-λιπαρών έχει συσχετιστεί και με άλλες αρνητικές επιδράσεις.

Για τους λόγους αυτούς, η εξάλειψη των βιομηχανικώς  παραγόμενων trans-λιπαρών έχει αποτελέσει τα τελευταία χρόνια μία από τις προτεραιότητες του Π.Ο.Υ αλλά και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Εθνικών Φορέων.

«Ο κόσμος μπορεί να εξαλείψει τα βιομηχανικής παραγωγής τρανς-λιπαρά», ανακοίνωσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, αποκαλύπτοντας ένα σχέδιο για το οποίο υποστήριξε ότι θα αποτρέψει 500.000 θανάτους τον χρόνο από καρδιαγγειακές παθήσεις.

«Τα τρανς λιπαρά είναι δημοφιλή στους παρασκευαστές τηγανιτών και ψητών σνακ επειδή έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής, όμως είναι βλαβερά για τους καταναλωτές, καθώς αυξάνουν κατά 21% τον κίνδυνο καρδιακών νόσων και κατά 28% τον κίνδυνο θανάτου», αναφέρεται στη δήλωση που εξέδωσε ο ΠΟΥ.

«Γιατί θα πρέπει τα παιδιά μας να έχουν ένα τόσο ανασφαλές συστατικό στις τροφές τους;», αναφέρει στη δήλωση ο γενικός διευθυντής του Π.Ο.Υ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγιεσούς.

«Η εφαρμογή της στρατηγικής του Π.Ο.Υ για την αντικατάσταση των τρανς λιπαρών, που περιλαμβάνει την προώθηση υγιεινότερων εναλλακτικών επιλογών και την ψήφιση νομοθεσίας κατά των βλαβερών συστατικών, θα οδηγήσει στην αφαίρεσή τους από την τροφική αλυσίδα και θα σημάνει μια μεγάλη νίκη εναντίον των καρδιακών νόσων», δήλωσε.

«Τα τρανς-λιπαρά είναι ένα μη απαραίτητο τοξικό χημικό το οποίο σκοτώνει και δεν υπάρχει κανένας λόγος να συνεχίσουν να εκτίθενται σ’ αυτό άνθρωποι σ’ όλον τον κόσμο», δήλωσε ο Τομ Φρίντεν, πρώην επικεφαλής των αμερικανικών Κέντρων για τον Έλεγχο των Ασθενειών που ηγείται τώρα της πρωτοβουλίας για την υγεία Resolve.

Νωρίτερα αυτόν τον μήνα ο ΠΟΥ εξέδωσε το πρώτο από το 2002 σχέδιο συστάσεών του για τα τρανς-λιπαρά, αναφέροντας πως οι ενήλικες και τα παιδιά θα πρέπει να καταναλώνουν το πολύ το 1% των ημερήσιων θερμίδων τους με τη μορφή τρανς-λιπαρών…

Αν και έχουν γίνει σημαντικά βήματα από τη βιομηχανία τροφίμων ως προς τη μείωση των βιομηχανικώς παραγόμενων trans-λιπαρών στα τρόφιμα, η νέα νομοθεσία στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνεπικουρεί προς την κατεύθυνση εξάλειψης των λιπαρών αυτών.

Μελέτη του Ενιαίου Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) σε εθνικά αντιπροσωπευτικό δείγμα Ελλήνων σχετικά με τις γνώσεις και την στάση των ενηλίκων απέναντι στα trans-λιπαρά, καταδεικνύει ότι οι περισσότεροι καταναλωτές δεν έχουν ακούσει τον όρο trans-λιπαρά. Για το λόγο αυτό και βάσει της νέας νομοθεσίας, ο ΕΦΕΤ ενημερώνει τους Έλληνες καταναλωτές με το ακόλουθο πληροφοριακό γράφημα για τα trans-λιπαρά.

Για περισσότερες πληροφορίες επιλέξτε το παρακάτω link :
http://www.efet.gr/images/old_efet/infographic_FINAL_web.pdf

Ποιες τροφές περιέχουν τα βλαβερά τρανς-λιπαρά;

Η βιομηχανία τροφίμων χρησιμοποιεί συχνά τα τρανς λιπαρά, καθώς παρέχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής στα προϊόντα και παράλληλα καλύτερη υφή.

Και αν και πολλοί κατασκευαστές τροφίμων έχουν ήδη αρχίσει να τροποποιούν τον τρόπο παρασκευής των προϊόντων τους χρησιμοποιώντας άλλες τεχνικές και όχι την υδρογόνωση, που παράγει βλαβερά λιπαρά, οι τροφές με τρανς λιπαρά εξακολουθούν να υπάρχουν σε πολλά ακόμη τρόφιμα.
Δείτε μερικά από αυτά…

Οτιδήποτε τηγανητό ή επεξεργασμένο
Tα τρανς-λιπαρά δημιουργούνται με την προσθήκη υδρογόνου στα φυτικά έλαια, γι’ αυτό θα πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί με οτιδήποτε τηγανητό ή επεξεργασμένο.

Μπορείτε να ρωτάτε σε τι λάδι τηγανίζονται οι τροφές που παραγγέλνετε, αλλά ακόμη και αν η απάντηση είναι «φυτικό έλαιο», μπορεί να είναι υδρογονωμένα. Το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να περιορίσετε την κατανάλωση των τηγανητών και των επεξεργασμένων τροφών.

Πίτες και τυροπιτοειδή
Τα ψητά προϊόντα του εμπορίου, είναι γνωστό πως περιέχουν τρανς λιπαρά, αλλά πολλές μεγάλες αλυσίδες εστιατορίων έχουν αφαιρέσει τα υδρογονωμένα έλαια από τέτοια προϊόντα. Μπορείτε ακόμα να βρείτε τρανς λιπαρά και σε τρόφιμα του super market.

Πολλά κατεψυγμένα φρούτα και πίτες, έχουν 2-5 γραμμάρια τρανς λιπαρών ανά μερίδα.
Αναζητήστε και προτιμήστε τα προϊόντα που δεν έχουν υδρογονωμένα έλαια στον κατάλογο των συστατικών τους.

Μαργαρίνη
Η μαργαρίνη θεωρούνταν μέχρι πριν λίγο καιρό μια πιο υγιεινή εναλλακτική λύση του βουτύρου, επειδή παράγεται από φυτικά έλαια αντί για ζωικά. Αλλά για τη διατήρηση της στερεής μορφής της, πολλές μάρκες στηρίζονται στα υδρογονωμένα έλαια που είναι πλούσια σε τρανς λιπαρά ή/και κορεσμένα λιπαρά.

Επιλέξτε τις ποικιλίες μειωμένης περιεκτικότητας σε λιπαρά ή χωρίς λιπαρά.

Μπισκότα
Πολλές βιομηχανίες τροφίμων, προσφέρουν πλέον μπισκότα με μηδέν γραμμάρια τρανς λιπαρών ανά μερίδα.

Υπάρχουν όμως ακόμη μερικά προϊόντα που έχουν τρανς λιπαρά ή υδρογονωμένα έλαια. Σε κάθε περίπτωση ελέγξτε πάντα τις ετικέτες.

Σάντουιτς και ντόνατς
Τα συσκευασμένα ντόνατς και τα έτοιμα σάντουιτς του εμπορίου, συχνά περιέχουν τρανς λιπαρά, αν και πολλές μάρκες έχουν μειώσει ή εξαλείψει την περιεκτικότητα σε αυτά.

Παγωμένα και κρεμώδη ποτά
Σε μερικά μαγαζιά, ενώ μπορείτε να βρείτε προϊόντα με μειωμένα ή καθόλου τρανς λιπαρά, μπορεί να υπάρχουν άλλα, που δεν περιμένατε να έχουν επίσης τρανς λιπαρά.

Αν π.χ. σε ένα καφέ μπορείτε να βρείτε φρέσκα ντόνατς ή σάντουιτς χωρίς τρανς λιπαρά, αυτό δε σημαίνει ότι και για τα ποτά θα ισχύει το ίδιο. Κρεμώδεις καφέδες, smoothies και ζεστά ροφήματα, μπορεί να περιέχουν αρκετές ποσότητες τέτοιων λιπαρών, όπως βέβαια και τα παγωτά.

Σε γενικές γραμμές, σας συστήνουμε να μειώσετε την πρόσληψη των τρανς-λιπαρών εξετάζοντας, τους πίνακες των συστατικών, που αναγράφονται στα συσκευασμένα τρόφιμα, αποφεύγοντας αυτές που περιέχουν υδρογονωμένα ή μερικώς υδρογονωμένα λίπη, καθώς και τις τηγανισμένες, με φυτικό λίπος, τροφές, όπως είναι για παράδειγμα οι περισσότερες πατάτες τύπου «fast food».
Σχόλια Facebook

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.